Yılda bir kontrol hayat kurtarıyor

Ürolog Doç. Dr. Ömer Öge, uzun ömrün prostat kanseri için en büyük riski teşkil ettiğini söyledi.

Prostat kanserlerinin yüzde 85’inin 65 yaş üzerindeki erkeklerde görüldüğünü belirtip hastalığın erken evre pek bulgu vermediğini hatırlatan Doç. Dr. Öge, “Yeterince uzun yaşarsa hemen tüm erkeklerde prostat kanseri gelişebilir ama ‘50 yaşından sonra yılda bir prostat kontrolünü düzenli yaptıran bir erkeğin prostat kanserinden ölme risk neredeyse yoktur’ diyebiliyoruz. Yılda bir kontrol hayat kurtarır” dedi.

Prostat kanseri farkındalık ayı

İzmir Kent Hastanesi Üroloji Uzmanı Doç. Dr. Öge, prostat kanserinin tüm dünyada erkekleri en sık etkileyen 2. kanser türü olduğunu bildirdi. Öge, prostat kanseri görülme sıklığının erkeğin yaşının ilerlemesine paralel yükseldiğini, yaşlı nüfusun artmasına bağlı olarak da daha sık karşılaşılıp hastalığın toplumsal bir sorun halini aldığını kaydetti.

Ciddi bir sorun olduğu için de eylül ayının “Prostat kanseri farkındalık ayı” olarak kabul edildiğini hatırlatan Doç. Dr. Öge, “Yani amaç toplumları eylül ayı boyunca prostat kanserine karşı uyarmak ve bu hastalığa dikkat çekerek, bireylerin bu hastalıkta erken tanı şansını yakalamasını sağlamaktır” diye konuştu.

Yaşlanan her erkek risk altında

Doç. Dr. Ömer Öge, yaşlanan her erkeğin prostat kanseri açısından risk altında olduğuna dikkat çekerek, sözlerini şöyle sürdürdü:

"Yaş arttıkça prostat kanseri gelişme riski artar. Prostat kanserlerinin yüzde 85’i 65 yaş üzerindeki erkeklerde görülmektedir. Yeterince uzun yaşarsa hemen tüm erkeklerde prostat kanseri gelişebilir. Bu bağlamda uzun ömür prostat kanseri için en büyük riski teşkil eder. Akrabalarda prostat kanseri olanlar; birinci derece akrabalarında prostat kanseri olan erkeklerde riskin olmayanlara oranla 10 kat daha arttığı söylenebilir. Bazı prostat kanserleri çok yavaş ilerler ve yıllarca hiç bulgu vermeyebilir. Bu tip prostat kanserli erkeklerin bir kısmı prostat kanseri tanısı konmadan başka hastalıklardan ölürler. Ancak bazı prostat kanserleriyse çok hızlı büyüyerek diğer organlara da yayılır ve hızla ölüme götürürler. Birçok kanser türünde olduğu gibi prostat kanseri de erken evrelerde pek bulgu vermez. Hastalığa bağlı şikayetler görüldüğünde ise birçok hasta için erken tanı zamanı çoktan geçmiş demektir. Zaten erken tanı ile prostat kanserini tümden yenen hastalar çoğunlukla şikayet olmaksızın check-up yaptıran ya da rastlantısal olarak prostat kanserine yakalanmış olduğu belirlenen hastalardır. Prostat kanseri ‘Kanserden korkma geç kalmaktan kork’ sözüne en yakışan hastalıktır. ‘50 yaşından sonra yılda bir prostat kontrolünü düzenli yaptıran bir erkeğin prostat kanserinden ölme riski neredeyse yoktur’ denebilir. Ailede prostat kanseri öyküsü olanlar ve daha garantici olmak isteyen erkekler için bu yaş sınırı 45’e çekilebilir. Geç kalınmadığı sürece bu hastaların çoğunda tam bir tedavi elde edilir. Yılda bir düzenli kontrol yaptırarak prostat kanserinin hayatınızı elinizden almasına izin vermeyin.”

Bakan açıkladı! O sitelere ceza geliyor...

Sağlık Bakanı Fahrettin Koca, AA muhabirine, internet siteleri üzerinden ilaç ve sağlık beyanıyla yapılan ürün tanıtım ve satışlarına yönelik bu yıl içinde yapılan faaliyetler hakkında bilgi verdi.

6197 sayılı Eczacılar ve Eczaneler Hakkında Kanun'da "İlaçların internet veya başkaca herhangi bir elektronik ortamda satışı yapılamaz. Eczane eczacıları ve eczaneler adına internet sitesi açılamaz." hükmünün yer aldığını anımsatan Koca, Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu (TİTCK) tarafından bu yıl içerisinde, internet üzerinden ilaç satışına yönelik 2 bin 319 internet sitesine erişimin engellenmesi için Erişim Sağlayıcıları Birliğine yazı yazıldığını ve 6 site hakkında suç duyurusu sürecinin başlatıldığını söyledi.

Koca, kapatılan internet sitelerinde daha çok sporcuların kullandığı stereoidler, performans arttırıcı, gebelik sonlandıran ilaçlar, tıbbi mamalar ve saç dökülmesini engelleyici ürünlerin bulunduğunu belirtti.

Başta internet siteleri olmak üzere her türlü görsel ve basılı mecrada "zayıflattığı, hastalıklara iyi geldiği, hastalıkları tedavi ettiği, iyileştirdiği, saç çıkardığı, performans arttırdığı" gibi sağlık beyanı mevzuatına aykırı ifadelerle ürün tanıtımı ve satışı yapıldığını dile getiren Bakan Koca, tüketicilerin bilgi eksikliği ve tecrübesizlikleri istismar edilerek yapılan tanıtımlar sonucunda kullanılan ürünlerin, çeşitli organ yetmezliklerine ve ölümle sonuçlanabilen ciddi sağlık problemlerine yol açtığını vurguladı.

"Teff Tohumlu Çay" ve "mavi su" tanıtımlarına idari işlem

Son zamanlarda en çok karşılaşılan ürün grupları arasında, zayıflattığı iddiasıyla "Teff Tohumlu Çay" ve saç çıkardığı iddiasıyla tanıtımı yapılan "mavi su" gibi ürünlerin yer aldığını ifade eden Koca, TİTCK tarafından bu tanıtımlara yönelik idari işlemlerin yürütüldüğü bilgisini verdi.

Sağlık Bakanı Fahrettin Koca, şunları kaydetti:

"İnternet üzerinden yapılan tanıtımlara yönelik olarak 2019 yılı ocak ayından bugüne kadar sağlık beyanı mevzuatına aykırı şekilde ürün tanıtım veya satışının yapıldığı 3 bin 732 internet sitesi, erişimin engellenmesi amacıyla Erişim Sağlayıcıları Birliğine, 2 bin 456 internet sitesi de yapılan reklamların tüketiciyi aldatıcı ve yanıltıcı olması nedeniyle idari işlem uygulanmak üzere Ticaret Bakanlığına bildirildi.

Ayrıca söz konusu tanıtım ve satışlardan dolayı toplam 16 kişi, internet sitesi ve firma hakkında Cumhuriyet Başsavcılıklarına suç duyurusunda bulunuldu. Bu yıl ocak ayından bugüne kadar sağlık beyanı mevzuatına aykırı şekilde ürün tanıtım veya satışının yapıldığı internet sitelerine 200 bin lira, televizyonda yapılan tanıtımlardan dolayı yayıncı kuruluşlara ise 6 milyon 150 bin lira olmak üzere toplam 6 milyon 350 bin lira idari ceza uygulandı."

Kulaklara zarar veren 7 şey

Doç.Dr. Yavuz Selim Yıldırım, “Kulaklarımız aslında düşündüğümüzden de hassastır. Bazı davranışlar ve durumlar var ki kulaklara zarar verebiliyor” dedi.

Kulak Burun Boğaz Hastalıkları Uzmanı Dr.Yavuz Selim Yıldırım, kulaklarımıza zarar veren 7 konuyu şöyle sıraladı:

“Yüksek Ses ve Gürültü: Kulaklar sesi alma ya duyarlı organ olduklarından yüksek ses kulaklara her zaman zarar verir. Yüksek sesle müzik dinlemek, kulak korumasız silah atışı yapmak, yüksek sesli ortamlarda çalışmak, yüksek sesli patlamalara maruz kalmak, yüksek sesle eğlence merkezi gibi ortamlarda çalışmak. İşitmeye zarar vererek kulakta çınlama ya neden olabilir.Bu işitme kaybı kişiden kişiye farklılık gösterebilir. Yüksek sese maruz kalma derecesi ve süresine bağlı olarak işitme kaybı kalıcı veya geçici olabilir.

Kulak Temizleme Çubukları: Kulak temizleme çubukları,kulak kirinin kulak kanalında tıkanmasına neden olarak kulağa zarar verir. Normalde kulak kiri kendini kulak dışına doğru atmaya meyillidir. Kulak çubuklar ile kendi kendini temizleyen bu sistem bozulmuş olur. Kulak çubukları daha derine doğru itilirse kulak zarına zarar verebilir.

Kulak Damlası: Bazı kulak damlaları kulak için zararlı özellik taşır örneğin Gentamisin etken maddesi taşıyan kulak damlaları kulak için zararlı etkiye sahiptir. Bu damlaların rastgele ve bilinçsizce kullanılması kulağı zarar verir. İçerisinde ne olduğu belli olmayan bir takım karışımlar kulak kanalı Ph dengesini bozarak kulakta mantar enfeksiyonu ve iltihap oluşmasına neden olarak kulağa zarar verebilir.

Cep Telefonu: Cep telefonları, radyasyon ve elektromanyetik dalga yayarak kulağa zarar verebilir. Özellikle ilk arama esnasında kulağa tutulması en fazla elektromanyetik dalga yayarak kulakta çınlamaya, zonklama ve derinden ağrı hissi oluşmasına neden olabilir. Cep telefonu ile çok fazla konuşmak zorunda kalan insanlar kulaklık kullanmalıdır. Yine bu telefonların içerisinde yer alan lityum pillerin fazla ısınmasına bağlı patlama riski mevcuttur.Bunlar başa yakın pozisyonda tutulduğunda patlarsa kafaya zarar vererek hayati risk taşır.

Sigara ve İlaçlar: Sigara kullanımı zamanla kan damarlarında bozulmaya neden olarak, kan akımını bozar. Sigara özellikle küçük kılcal damarları etkileyerek kan akımını engeller. Bu kılcal damarlar kulağımızın kan akımının sağlar kan akımının bozulması işitme kaybı ile neticelenir. Mecburen kullanmak zorunda olduğumuz bazı antibiyotikler ve kemoterapi ilaçları kulak hücrelerinin ölmesine neden olarak işitmeye kalıcı olarak zarar verebilir bu ilaçları kullanırken sürekli kontrol altında olmalısınız.

Piercing hijyenik şartlar sağlanmadan yapılırsa kulak kıkırdağında erime meydana gelerek kulak şeklinin bozulmasına neden olabilir. Kulak kıkırdağına yapılacak delme işlemlerinin hekim kontrolünde yapılması gereklidir. Yine kulağa takılan küpelerin kulakta alerjik reaksiyon yaparak kaşınmasına ve kulağın şişerek enfeksiyon oluşturmasına neden olur.

Baş Dönmesi: Kulaklar duyma görevinin dışında dengenin sağlanmasında önemli rol oynar. Baş dönmesi, kulakta çınlama, basınç artışı ve kulakta tıkanma hissi iç kulaktaki denge sisteminin etkilendiğini gösterir bu belirtilerin hafife alınması zamanla işitme organının da zarar görmesine neden olabilir. Denge sistemini etkileyen nedenler duymanın da etkilenebileceğinin göstergesidir, Bu nedenle baş dönmesi hastaları kulak burun boğaz hekimlerince ayrıntılı değerlendirilmelidir.”

Tıkalı burun uykusuzluk sebebi

Baykal, kronik burun tıkanıklığının ciddi sağlık sorunlarına yol açarak yaşam kalitesini düşürdüğünü ifade ederek, “Gün içinde burundan geçen hava miktarı yaklaşık 10 bin litredir. Çocuk veya erişkin hemen herkes zaman zaman burun tıkanıklığı sorunu yaşayabilir. Çoğu zaman burun tıkanıklığı ciddiye alınmaz ve geçici çözümlerle halledilmeye çalışılır. Halbuki kronik burun tıkanıklığı uykusuzluk ve yorgunluk gibi yaşam kalitesini düşüren sorunlara neden olurken, uzun vadede ise kalp büyümesi gibi çok daha ciddi problemlere yol açabilir. Soğuk algınlığı veya sinüzit gibi hastalıklar geçici süreli burun tıkanıklığı oluşturabilir ama bu durum sorun oluşturmaz. Burun iç kısım eğriliği yani deviasyon yada burun etlerinin büyümesi gibi nedenlerle oluşan kronik burun tıkanıklığı ise uzun dönemde oksijen yetersizliğine neden olarak vücudu olumsuz etkiler. Akciğerlerimize yeteri kadar temiz hava gitmeyince oksijen-karbondioksid değişimi etkilenir, kanımız dokulara eksik oksijen götürür ve zamanla dokularda hasar gelişir. Kaliteli uyku uyuyamayan kişi de yorgunluk ve konsantrasyon güçlüğü gelişir, yüksek tansiyonu takiben kalp de ritm bozukluğu başlar ve bir müddet sonra kalp büyür” dedi.

Baykal, kronik burun tıkanıklığı olan hastalardaki en önemli belirtilerden birisinin horlama olduğunu belirterek, “ Burun iç kısım eğriliği ( deviasyon ) genellikle travma sonrası gelişen burun orta bölmesinin eğriliği durumudur. Gebelikte anne karnında bile, bebeğin dönme hareketleri esnasında burun travmaya maruz kalabilir, doğum sırasında ve çocukluk dönemindeki darbelerde deviasyon gelişiminde rol oynar. Her deviasyon burun tıkanıklığına yol açmaz. Toplumda burun eti olarak bilinen konka adını verdiğimiz burun için yapıların şişmesi de oldukça sık rastlanan kronik burun tıkanıklığı sebeplerindendir. Kadınlarda adet dönemlerinde ve gebelikte yaşanan hormonal değişimlerde burun etlerinin şişmesine yol açar. Kronik burun tıkanıklığının sebepleri arasında sürekli alerjiler de önemli bir yer tutmaktadır. Özellikle alerjik zemine sahip hastalarda gelişen polip gibi yapılar burnu tamamen tıkayabilir. Burun tıkanıklığı burnu tahriş eden her türlü maddeye karşı gelişen reaksiyon sonucu da oluşabilir. En sık görüleni tütün dumanıdır. Bazı hastalar başarılı bir burun ameliyatı geçirseler dahi sigara içmeye devam ettikleri sürece tam olarak rahatlayamazlar. Olağandışı sebeplerden birisi de gastroözofajeal reflü hastalığı (GERD) dır ki; tedavi de mutlaka mide asidinin genize kadar kaçması önlenmelidir. Eğer burun tıkanıklığının nedeni deviasyon ise tek çözüm ameliyattır. Kemik ve kıkırdak eğriliği düzeltildiği takdirde nefes sorunu düzelir. Artık oldukça konforlu ve rahat şekilde burun ameliyatlarını gerçekleştirebiliyoruz. Sanırım burun ameliyatlarını korkulan bir operasyon olmaktan çıkardık. Sık tekrarlayan sinüzit ataklarında ise öncelikle ilaç tedavisi ile iltihabı kurutup, sonrasında deviasyon, konka bülloza gibi anatomik problemleri ameliyatla hallediyoruz” şeklinde konuştu.

Özel hastane yönetmeliğinde değişiklik yapıldı

'Özel Hastaneler Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik' bugünkü Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girdi.

Yönetmelikle üniversite hastanelerinde sunulan özellikli sağlık hizmetlerinin sürdürülebilirliğini sağlamak ve üniversite hastanelerinden özel hastanelere geçişleri düzenlemek amacıyla profesör ve doçent unvanına sahip öğretim görevlilerinin kurumsal sözleşme yaparak, özel hastanelerde çalışabilmeleri için özel hastanede boş uzman hekim kadrosu bulunması şartı getirildi.

Hastaların tedavi sonrası kontrol ve yaşam alışkanlıklarının düzenlenmesi veya risk grubu kişilere ulaşım zorlukları gibi nedenlerle hastane hizmeti alacakları döneme kadar daha az yoğunluktaki bakım hizmetleri ile hastanede günübirlik tedavi (ayaktan kemoterapi tedavisi ve diyaliz gibi) alan kişilere daha az yoğunlukta bakım ve sağlık hizmetlerinin sunulduğu, sadece hasta veya refakatçilerinin kalabildiği sağlık kuruluşları olan klinik konukevlerinin fiziki standartları da yeniden belirlendi.

Söz konusu konukevlerinin, kapasiteleri belirlenerek yatak ücretlerinin Sağlık Bakanlığınca onaylanması zorunluluğu getirildi. Klinik konukevlerinden yararlanacak hastaların kriterleri detaylı olarak belirlendi.

Yönetmelikle yeni açılacak özel hastanelerin, sağlık personelinin ve tıbbi ekipmanın daha verimli olarak kullanılması amacıyla en az 100 yataklı olması zorunluluğu getirildi. Buna uygun olarak 100 yataktan az yatağı olan mevcut özel hastanelerin yatak sayılarını 100'e tamamlamalarına imkan sağlandı.

Özel hastanelerin birbirleri arasında yapabilecekleri uzman hekim kadro devirleri yeniden düzenlenerek iller arası kadro devrinin nasıl yapılabileceği konusunda düzenlenme yapıldı.

Özel hastanelerin kurulmak üzere Sağlık Bakanlığından almaları gereken ve ellerindeki ön izin belgelerinin devrine ise bir kereye mahsus olmak üzere müsaade edildi.

Yönetmelikle ayrıca 1219 sayılı Tıp ve Dallarının İcra Şekline Dair Kanunun 12'nci maddesine uygun olarak Sağlık Bakanlığının istihdam planlamaları çerçevesinde hekimlerin birden fazla yerde çalışma kuralları yeniden düzenlenerek, kurumsal sözleşme uygulamasına son verildi.

Vakıf üniversitelerine ait hastanelerin ön izin ve ruhsat devrine ilişkin şartlara da ek düzenlenmeler getirildi.

Şanlıurfa'da kışlık kuru yemişler görücüye çıktı

Şanlıurfa’da kışın vazgeçilmez kuru yemişleri arasında olan el yapımı vitamin deposu yöresel cevizli sucuk, kuru üzüm, kuru incir, kesme ve bastık tatlısı gibi ürünler tezgahtaki yerini aldı. Kentte şire sezonunun açılması ile yeni mahsul ürünlere vatandaşlar ilgi gösteriyor. Kuru yemişlerde bu yıl fıstığın az olmasından dolayı fiyatı yüksek olurken, en pahalı ürün ise kilogramı 80 liradan başlayan Hint fıstığı oldu.

"Kuru yemişler vitamindir"

Kışlık kuru yemişlerin hastalıklara karşı direnç sağladığını belirten Sabah Kayabaşı, “Kışlık çerezler vitamindir. Bu çerezleri yiyince hastalıklardan korunuruz. Kuru üzüm kanı depoluyor. Kuru her türlü hastalıklardan koruyor. Kışa hazırlığımızı yapıyoruz. Biz çerezleri Harran Ovası’na götürüyoruz. Çocuklarımız hasta olunca bu çerezleri veriyoruz, bağışıklık sistemini güçlenmesi için. Çerezlerin fiyatları yüksek biraz, oda yeni mahsul olduğu içindir. Havasından mı, suyundan mı bu çerezler Urfa için bir şifadır. Çerezler vitamin deposudur” dedi.

“En pahalısı Hindistan fıstığı”

Kışlık kuru yemişlerin artık tezgahtaki yerini aldığını aktaran esnaf Hüseyin Korkmaz, “Her yıl olduğu gibi bu yıl da kış çerezlerin zamanı geldi. Biz de kışlık çalışmamızı yaptık. Çerezlerimiz tezgahtaki yerini aldı, müşterilerini bekliyor. Cevizi bütün olanı 30 lirada satışa sunuyoruz. Cevizi yarım olan ise 25 liradan veriyoruz. Çerezlerin en yükseği Hint fıstığıdır, kilogramı 80 liradır. Bu yıl fıstık az olduğu için fiyatı biraz pahalıdır. Bu sene de ürün fiyatlarında oynama yok. Çok şükür ürünlerimizde bolluk var. Şire Urfa tabiriyle tatlılar çıktı, talep de var. Okullar da başladı.

Çocukların da vitaminli beslenmesi için aileler tatlıları talep ediyor. İlerleyen günlerde iklim şartlarının değişmesiyle ürün fiyatlarında değişmeler olacaktır. En çok kışın tercih edilen ürün tatlılardır. Cevizli sucuk 18 lira, pekmez 15 lira, dut 10 lira, kara üzüm 15 lira, incir 15 lira ve kayısı 10 lira. Ürünlerin fiyatları gayet normaldir” diye konuştu.

Ürolojik kanserlerde erken tanı çok önemli

Üroonkoloji Derneği Başkanı Prof. Dr. Süleyman Ataus, “Üroonkolojinin kapsamına giren ürolojik kanserler toplumda rastlanma sıklığına göre sırasıyla prostat, mesane, böbrek ve testis kanserleridir. Penis, surrenal (böbreküstü bezi), üst idrar yollarının üreter ve pelvis renalis) kanserleri de ilk saydıklarımıza göre daha nadir görülen diğer ürolojik kanserlerdir. Bu organ kanserlerinin önemi özellikle erkeklerde en sık görülen kanserlerin önemli bir bölümünü oluşturmalarıdır. Bütün kanserlerde olduğu gibi ürolojik kanserlerde de erken tanı, erken evrede teşhis çok önemlidir. Bu durumda tedavi görece daha kolay ve kür (şifa) şansı daha yüksektir. Klasik söylemle, ‘erken tanı hayat kurtarır’. Ürolojik kanserlerin oluşmasında farklı nedenler tanımlanmış olsa da; sağlıksız beslenme, hareketsiz yaşam, sigara, şişmanlık, genetik yatkınlık ve farklı çevresel kanserojenlere maruz kalınması pek çoğu için ortak sebepler arasında sıralanmaktadır“ dedi.

İleri yaş, prostat kanserinin önemli nedenleri arasında

Ataus, prostat kanserinin her yıl yeni tanı alan kanserlerin ilk sıralarında yer aldığını belirterek, “Ancak farklı toplumlarda değişik yoğunluklarda görüldüğünü biliyoruz. Örneğin en sık görüldüğü coğrafyalardan biri Kuzey Amerika iken, Asya ülkelerinde çok daha az rastlanmaktadır. Ülkemizde ise 12 erkekten birinin prostat kanserine yakalanacağı yönünde bilgiler vardır. İlerleyen yaş ve ailede prostat kanseri öyküsünün bulunması en önemli risk faktörlerinden bazılarıdır. Özellikle erken ve çok erken evrelerde yani bizim tanı koymak istediğimiz evrelerde prostat kanserinin kendine özgü hiçbir belirtisi yoktur. Erken tanı için önemli bir silahımız var; PSA (Prostat Spesifik Antijen). Adından da anlaşılacağı üzere organa özgü, ancak hastalığa özgü olmayan bir belirteç; kan testi ile saptadığımız bir enzimdir. Bu handikapına, geliştirilmeye çalışılan onlarca erken tanı testine rağmen 2019’da hala tüm dünyada en yaygın kullanılan, ucuz, kolay, hızlı ve kolayca tekrarlanabilir erken tanı kan testidir. Yorumlanmasının kişiye özgü yapılması en akılcı yaklaşım. Kişinin yaşı, daha önceki PSA değerleri, aile öyküsünün olup olmaması, yaşı vs. gibi başka parametrelerle birlikte değerlendirilmelidir. Ailede kanser öyküsü olanların 40 yaşından itibaren yıllık PSA kan testlerini ve parmakla prostat muayenelerini yaptırmaları bu nedenle önerilmektedir. Aile riskiniz yoksa bu tetkikleri 50 yaşından sonra yaptırabilirsiniz. Parmakla muayene konusunda zaman zaman gönülsüzlükle ya da dirençle karşılaşsak da biliyoruz ki hala az sayıda da olsa bir grup hastayı yalnızca parmakla muayene sırasında yakalıyoruz. Bir konunun daha altını çizmekte yarar vardır. Prostat kanseri hastalığın her evresinde çok heterojendir. Bunu belirleyen faktörler arasında en önemlisi prostat kanser hücresinin agresivitesi yani saldırganlık derecesidir. Örneğin aynı evrede olmasına karşın bir uçta prostat kanser tanısı almasına karşın uzun yıllar hiçbir tedavi yapmadan, belli bir protokol çerçevesinde, gerektiğinde tedavi etmek üzere güvenle sadece takip (aktif izlem) ettiğimiz, özellikle ileri yaşta ise hiçbir zaman tedavi etmediğimiz hastalar; diğer uçta ise daha tedavinin başında ve takiplerde çok sayıda çeşitli tedavilere (cerrahi, radyoterapi, ilaç tedavileri vs.) aday olan hastalar vardır” dedi.

En fazla gelişme prostat kanseri tedavisinde

“Son yıllarda hem tanı hem de tedavi anlamında en çok gelişmenin yaşandığı ürolojik kanser prostat kanseri demek yanlış olmaz.” diyen Ataus, “Bilindiği üzere aynı mesane kanserlerinde olduğu gibi prostat kanserinde de tedavi öncesi biyopsi alınmadan tanı kesinleşmez. Bu konudaki en önemli gelişme Multiparametrik Prostat MR’ı (Magnetic Resonance görüntüleme) ve MR Füzyon biyopsidir. Geleneksel olarak prostat biyopsisi Ultrason(US) görüntüleme eşliğinde, lokal anestezi yardımıyla rektal yolla (anal) yapılır. İşlem sırasında prostat görüntülenerek sistematik biçimde parçalar alınır ve patolojik incelemeye gönderilir. Yeni yöntemde ise biyopsi öncesi çekilen multiparametrik MR da prostat içinde kanser olasılığı yüksek olan alanlar belirlenerek bir risk skorlaması yapılır. Bu görüntüler özel bir yazılım ile ultrasonografik görüntülerle eşleştirilir. Sonrasında yine US eşliğinde hedef alanlara yönelik biyopsiler ve sistematik biyopsi yapılır. MR Füzyon biyopsisi eski yönteme göre önemli avantajlar sağlamaktadır. Prostat kanserindeki açmazlarımızdan birisi, klinik önemli kanseri olmayan bir grup hastaya gereksiz kanser tanısının konulması ve yine devamında gereksiz fazladan tedavilerin yapılmasıdır. MR Füzyon biyopsi bu gereksiz tanı oranını azaltmaktadır. Fakat daha önemlisi hayatı tehdit edecek yüksek riskli prostat kanserlerinin tanısında artış sağlamaktadır” diye belirtti.

Mesane kanserlerinde öncelikle idrarda kanamanın önemine dikkat çeken Ataus, şöyle devam etti:

“Neredeyse hastaların çoğunda ilk ve tek yakınmadır. Bir kez bile olsa mutlaka üroloğa başvurulmasını gerektiren bir şikayet. Çok sayıda ürolojik hastalıkta da görülebilir ancak mutlaka inceleme yapılarak nedeninin anlaşılması gerekir. Bu konudaki altın standartımız sistoskopi (ön idrar yolundan mesaneye girilerek kamera aracılığı ile bakılması ve gerektiğinde biyopsi alınması) Bu yöntemle hastaların patolojik incelemelerini yaparak hastaların büyük bir çoğunluğunda başka tetkik yapmaksızın hastalığın evresini tanımlayabiliyor ve mesaneyi koruyarak tedavi yapabiliyoruz. Bu grup hastaların (henüz mesane duvarındaki kas dokusuna kadar yayılmamış) ortak özelliği tümörün yüksek oranda mesanede nüks etmesi, bazen de nüks ederken evre atlaması. Bu konudaki silahlarımız da mesane içine bir sonda aracılığı ile verilen ilaçlar ki bunların da en etkilisi bildiğimiz tüberküloz mikrobu yani BCG. Daha az sayıda mesane duvarındaki kas dokusu ve sonrasına ilerlemiş hastalardaki standart tedavimiz ise mesanenin alınması. Bir kez daha mesane kanseri ve sigara ilişkisine dikkat çekmek isterim. Sigara mesane kanseri için en önemli risk faktörü, uzun yıllardır bilimsel kanıtlarıyla birlikte sigaranın mesane kanserine yol açtığını biliyoruz.”

Böbrek kanserleri tesadüfen yakalanabiliyor

Böbrek kanserlerinin de kendine özgü hiçbir belirtisi olmadığını söyleyen Ataus, “Yine tanı koymak istediğimiz erken evrede yakalamak neredeyse imkansız gibi. Neyse ki ultrasonun gerek farklı yakınmalar ya da rutin ‘check up’ lar sırasında yaygın kullanılması ile çok sayıda hastayı tamamıyla rastlantısal olarak böbrekteki tümör küçük boyutluyken (4 cm in altında) yakalayabiliyoruz. Bu boyutlarda yakalamak çok önemli. Çünkü daha büyük boyutlarda tümör ile birlikte o böbreğin tamamını almak gerekirken (radikal nefrektomi) küçük kitlelerde böbreği bırakarak sadece tümürü çıkartabiliyoruz (parsiyel efrektomi). Üstelikte her iki ameliyatı kapalı yöntem olarak bilinen laparoskopik ya da robotik olarak yapmak mümkün.” dedi.

Kasım ayında yapılacak 14. Üroonkoloji Kongresi hakkında da bilgi veren Ataus, şunları paylaştı:

“Üroonkoloji alanında önemli toplantılara, ilklere imza atan Üroonkoloji Derneğimiz artık geleneksel hale gelen ve heyecanla, merakla beklenen Üroonkoloji Kongresinin 14.’sünü bu yıl Kasım ayında, her 2 yılda bir olduğu gibi konusunda Avrupa’dan, Amerika’ya en yetkin 11 yabancı bilim insanlarının geniş katılımıyla Antalya’da gerçekleştirecektir”.